Context permacultuur

Context

Het industriële voedselproductiecomplex

Het meeste voedsel waarmee in de behoeften van Rotterdammers wordt voorzien wordt geproduceerd volgens grootschalige industriële methoden. Behalve de destructieve gevolgen op ecologisch vlak van deze op kunstmest en gifstoffen gebaseerde methoden zijn er ook nog eens onvoorstelbare hoeveelheden energie nodig voor het in stand houden van dit systeem. Iedere stap in de voedselproductie vraagt om een hoge energie-input: op het land zelf in de vorm van machinerie, kunstmest, pesticiden, irrigatie, daarna voor verwerking, verpakking en wereldwijde distributie over vaak onnodig lange afstanden.

Grootschalige monocultuur voedselproductie

Piek in de olieproductie

Nu is dat allemaal mogelijk door de grote hoeveelheid compacte energie die we in de vorm van fossiele brandstoffen zomaar uit de grond kunnen pompen of graven. Vooral olie speelt hierbij een belangrijke rol vanwege de compactheid van de energie, het gemak waarmee het getransporteerd kan worden en het feit dat in verbrandingsmotoren de energie ter plekke omgezet kan worden in arbeid. Al jaren woeden er hevige discussies over wanneer de vraag naar olie het aanbod onhoudbaar gaat overstijgen.

Enerzijds blijft de vraag naar fossiele energie hard stijgen, anderzijds is het uiteindelijk fysiek niet meer mogelijk om de productie toe te laten nemen. Over wanneer deze piek in de olieproductie op zal treden lopen de schattingen ver uiteen.

Degenen met de meest realistische acceptatie van de fysische grenzen van de (makkelijk op te pompen) olievoorraad, de petroleumgeologen, vermoedden dat er tussen 2010 en 2015 een wereldwijde piek in de olieproductie zal optreden. Dat betekent niet dat de olie daarna op is, maar wel dat er een einde zal komen aan het tijdperk waarin goedkope olie de basis vormt voor de hoge mate van complexiteit en centralisering in onze samenleving.

Toekomstige voedselvoorziening

Welke gevolgen een dergelijke piek in de olieproductie zal hebben voor de voedselvoorziening weet niemand precies. Het is wel aannemelijk dat met minder beschikbare fossiele energie er een drastische schaalverkleining op zal treden, een verschuiving naar lokale productie van biologisch voedsel. Dat betekent logischerwijs dat, om op zijn minst dezelfde hoeveelheid voedsel te kunnen blijven verbouwen, er in de toekomst veel meer voedselproducenten nodig zijn. Hierop anticiperend is het uitermate verstandig om nu al zoveel mogelijk kinderen bekend te maken met het proces van voedsel verbouwen. Biologisch voedsel verbouwen dan wel, want ook industriële toepassingen zoals kunstmest en pesticiden zullen veel minder beschikbaar zijn. Los daarvan is het onverstandig om onze lokale landbasis uit balans te brengen door het gebruik van gif en een overdaad aan specifieke nutriënten.

<br /Kleinschalige voedselproductie

Maar tot zover de ‘duwende’ redenen, er zijn ook veel ‘trekkende’ aanleidingen om meer voedsel zelf te gaan verbouwen: in de praktijk blijkt het heerlijk te zijn om zelfverbouwd voedsel te eten, een band met de natuur te ervaren en op te bouwen gedurende het proces en om je medemensen in de leefomgeving door gezamenlijke voedselprojecten te leren kennen!